MENU

11 november 2016 – Kapellen

Dames en Heren,

90 jaar geleden, in juli 1926, werd het beeld van Louwke Poep – of de treurende moeder zoals ze officieel heet, onder massale belangstelling ingehuldigd.  Louwke heeft in die 90 jaar de wereld zien veranderen en evolueren.  Tijdens de bevrijdingsgevechten in 1944 werd ze zelf beschoten en verloor ze haar armen en handen.  Ik waardeer nog steeds de beslissing die toen werd genomen om het beeld niet te herstellen.  Welk sterker symbool bestaat er tegen zinloos oorlogsgeweld.

Traditioneel zijn we op 11 november op deze plaats verzameld om het einde van de Eerste Wereldoorlog te herdenken.  Tegelijkertijd brengen we ook de militaire en burgerslachtoffers van de gewapende conflicten waar ons land bij betrokken was in herinnering.  Hoewel de belangstelling niet zo massaal is dan in 1926 – toen letterlijk het ganse dorp was uitgelopen voor de inhuldiging – verheug ik er mij toch op dat we hier vandaag opnieuw met velen samen zijn.  Dat ook jonge mensen de relevantie van deze Wapenstilstand inzien, geeft hoop op de toekomst.

Dames en heren,

Die hoop op de toekomst, of volgens sommigen het gebrek daaraan, was de afgelopen dagen zowat de rode draad doorheen het nieuws.  Na de Amerikaanse presidentsverkiezingen stelden sommigen de Derde Wereldoorlog al in het vooruitzicht.  Uiteraard kan niemand de toekomst voorspellen, maar het zal niet verwonderen dat heel wat mensen de mondiale gebeurtenissen met argusogen volgen.

Net daarom zijn herdenkingen zoals deze jaarlijks 11 november-traditie zo belangrijk.  Om iedereen eraan te herinneren dat oorlog doorgaans niets oplost, maar verder polariseert.  Niet verbindt, maar verscheurt.  Je brengt geen welvaart door zowat een ganse generatie uit te moorden.  Je brengt geen verzoening door te polariseren.

Beste vrienden,

Wat mij steeds opnieuw verwondert, is dat het voor velen toch zo moeilijk is om lessen te trekken uit het verleden.

Het is niet nieuw dat mensen bijvoorbeeld naar aanleiding van een economische of andere crisis een zondebok zoeken.  Het is niet nieuw dat sommigen daarvan gebruik maken om ganse groepen te stigmatiseren en een nieuwere en betere wereld te beloven.

Die aanpak heeft nooit gewerkt.  Het heeft alleen geleid tot conflicten.

Tussen mensen en tussen bevolkingsgroepen.  Tot een maatschappij die verweesd achterbleef, treurend om de zovele doden.  Tot een leefwereld die letterlijk van op de grond terug moest worden opgebouwd.

Dames en heren,

We staan vandaag voor grote uitdagingen.  We moeten manieren vinden om mensen terug met elkaar te verbinden, over tegengestelde visies heen.

We moeten manieren vinden om te zorgen dat mensen focussen op wat ze hebben, eerder dan zich te ergeren aan wat een ander heeft.

Ik vind dat zelf als burgemeester en volksvertegenwoordiger een belangrijke uitdaging.  Onze generatie zal worden afgerekend op het feit of en hoe we hier een antwoord op vinden.

Beste vrienden,

Iets meer dan honderd jaar geleden zette de moord op aartshertog Ferdinand de wereld in vuur en vlam.  In de eerste dagen beschouwden velen die moord als een conflict in een verre stad waar ze wel al eens van hadden gehoord, maar die ze met moeite om een kaart konden aanduiden.

Na de escalatie van de oorlogsverklaringen werden de legers gemobiliseerd.  Dat gebeurde soms bijna uitgelaten.  Men zou het allemaal op enkele weken tijd wel eens gaan oplossen.  Weinigen hadden voorspeld dat die ene kogel in Sarajevo de meest dodelijke oorlog uit de geschiedenis zou gaan inleiden.

Laat die herinnering een les zijn.  Een les dat vrede een kostbaar goed is.  Dat we er alles aan moeten doen om die te bewaren.  Ieder op zijn niveau.  Ieder in zijn leefwereld.

Beste vrienden,

Ik denk dat er niets beter is om die boodschap te symboliseren dan de minuut stilte die we zullen respecteren als eerbetoon aan alle slachtoffers van een oorlog en het verdriet dat dit met zich meebracht of meebrengt.

 

Ik dank u.