MENU

125 jaar Sint-Willibrorduskerk

Dirk Van Mechelen was te gast op de viering van 125 jaar Sint Willibrorduskerk, en gaf onderstaande toespraak.

Dames en Heren,

In een tijdsperiode waarin geregeld wordt gediscussieerd over de toekomst van kerkgebouwen, over de desaffectatie ervan of zelfs over afbraak of een volledige nieuwe functie is het voor sommigen misschien verwonderlijk om feestelijkheden te organiseren rond 125 jaar Sint-Willibrorduskerk.

Die feestelijkheden zijn echter meer dan terecht.

Wanneer je aan veel mensen vraagt wat vandaag nog de betekenis kan zijn van een kerkgebouw; krijg je vaak het antwoord dat het kerkgebouw een herkenningspunt is. Een baken in het – hier stedelijke- landschap. Iets dat je vanop enige afstand het gevoel geeft: ik ben bijna thuis.

Het minste dat je van de Sint-Willibrorduskerk kan zeggen, is dat ze 125 jaar na haar inwijding nog altijd een duidelijk baken is in het noorden van de stad.

Met de feestelijkheden dit weekend wil men het 125-jarig bestaan van deze kerk in de kijker plaatsen. Het is inderdaad zo dat in 1891, na een bouwproces dat verschillende jaren in beslag nam, de nieuwe Sint-Willibrorduskerk werd ingehuldigd.

Pas twee jaar later, in 1893, werd haar oudere voorganger afgebroken. Het geeft meteen aan dat het niet voor het eerst was dat op deze plaats een kapel of kerk stond. De oudste vermelding van een kapel op deze plaats gaat meer dan 750 jaar terug.

Overigens is de context, het stedelijk landschap waarin de kerk staat in de loop der tijden wel sterk gewijzigd. Eeuwenlang stond de kerk aan de rand van de stad, weliswaar nog binnen de stadsmuren, maar toch gericht op de bewoners buiten die muren. De uitbreiding van de stad heeft er voor gezorgd dat de kerk vandaag, meer dan ooit, deel uitmaakt van dat stedelijk weefsel.

Die permanente uitbreiding van de stad heeft nog andere gevolgen gehad. Verschillende keren doorheen de geschiedenis ontstonden vanuit Sint-Willibrordus nieuwe parochies. Het steeds toenemende bevolkingsaantal, de inplanting en ligging van de kerk zorgden ervoor dat de bestaande parochiegrenzen steeds werden bijgesteld en geactualiseerd.

Doorheen zijn geschiedenis heeft de Sint-Willibrordusparochie blijk gegeven van het vermogen om zich aan te passen aan wijzigende omstandigheden. Dat kan alleen maar wanneer je uitdagingen beschouwt als kansen en opportuniteiten, wanneer je steeds op een positieve manier tracht om problemen een oplossing te geven.

In zijn 125-jarige geschiedenis is deze kerk getuige geweest van ongeziene evolutie in sociale cohesie en maatschappelijk weefsel. Van de uitdagingen waarmee een grootstad als Antwerpen wordt geconfronteerd.

De kerk heeft daarbij steeds een essentiële rol gespeeld en doet dat ook vandaag nog: die van ontmoetingsplaats. Een plaats waar iedereen die begaan is met deze plaats en de mensen die er wonen elkaar kan tegenkomen. Het is wellicht niet toevallig dat de parochiefederatie de naam Warm Noord draagt.

Ook ter gelegenheid van de feesten dit weekend en de komende dagen wordt het belang van die plek van ontmoeting nog eens benadrukt. Verenigingen en organisaties kunnen hier hun activiteiten en initiatieven voorstellen aan iedereen uit de buurt, maar evengoed worden vele andere initiatieven genomen om de buren en de scholen in de omgeving betrokken te houden bij de werking.

Ook het feit dat de Armeense gemeenschap al jaren medegebruiker is van deze kerk geeft aan dat hier met open blik wordt gekeken naar wat er gebeurt in de maatschappij.

125 jaar geleden werd met de inwijding van de nieuwe kerk een nieuw hoofdstuk begonnen in de rijke geschiedenis van de Sint-Willibrordusparochie. Verschillende voorwerpen in de kerk verwijzen nog naar die 750 jaar oude historiek: het schilderij van Rubens, de aandoenlijke votiefschilderijen van kinderen,…

Andere voorwerpen, zoals de door de Armeense gemeenschap geschonken chatsjkar of traditionele gedenksteen getuigen dan weer van haar actuele betekenis.

Bovendien hebben de verantwoordelijken voor de kerk er ook voor gezorgd dat dit gebouw in goede conditie verkeert. Op het ogenblik dat ik zelf als Vlaams minister verantwoordelijk was voor het erfgoedbeleid heb ik met veel genoegen voor meer dan 2 miljoen euro restauratiepremies toegekend voor de 2e en 3e fase van de restauratie van de kerk.

Ik wil in elk geval iedereen die op een of andere manier, voor of achter de schermen, betrokken is bij de dagelijkse werking van de kerk en de parochie of bij deze feestelijkheden van harte feliciteren met hun inzet en met wat dagelijks wordt bereikt. Ik ben ervan overtuigd dat de rijke geschiedenis van deze plaats ook in de toekomst zal verder worden geschreven.

Ik dank u.